تجدید عهد با حضرت ولی عصر عجل الله تعالی فرجه الشریف

ماه مبارک رمضان عالی ترین مکتب تربیت و اخلاق – از سلسله نوشتارهای مرجع ولائی آیت الله العظمی صافی گلپایگانی قدس سره – شماره 15– شب قدر– تجدید عهد با حضرت ولی عصر عجل الله تعالی فرجه الشریف

شب قدر

﴿إِنَّا أَنْزَلْنَاهُ فِی لَیلَةِ الْقَدْرِ﴾؛

«ما [قرآن را] در شب قدر نازل كردیم».

﴿إِنَّا أَنْزَلْنَاهُ فِی لَیلَةٍ مُبَارَكَةٍ﴾؛

«ما آن را در شبی فرخنده نازل كردیم».

«شب قدر»، شب نور، رحمت، شب نزول قرآن و مَطْلَع خیرات و سعادات، و هنگام نزول بركات و سرآغاز زندگی نوین بشر و مبدأ تحوّل و تاریخ كمال واقعی انسان هاست.

شبی كه اگر نبود و نیامده بود، شب تیره بدبختی انسان به پایان نمی رسید و بامداد نیك بختی او طلوع نمی كرد و از بند اسارت اقویا و استعمارگران آزاد نمی گشت.

شب قدر، لیله مباركه، شب آزادی بشر و اعلان حقوق انسان و حكومت عدالت و دادگستری است.

شبی كه برای ملّت های غفلت زده، ناآگاه و آلوده به فساد و تباهی و گمراهی، صبح هدایت و بیداری و آگاهی و رستگاری گشت و بزرگ ترین و گرامی ترین كتب آسمانی ـ كه إلی الأبد و جاودان، راهنمای بشر و ضامن سعادت است ـ نازل شد و با اشراق ملكوتی، جهان را از ظلمت شرك و ثنویتِ مجوس، تثلیث ترسا، خرافات یهود و بت پرستی و… به روشنایی توحید و پرستش خدای یگانه راهبر شد.

اگر این شب نبود، تمدّن عظیم اسلامی با آن همه ارزش ها و علوم، معارف، اخلاقیات، عرفان، فقه، فلسفه و… شخصیت های والای پرورش یافته در دامن آن نیز وجود نداشت.

مدارجی كه بشر پس از نزول قرآن طی كرده و به منازل و معارجی كه پس از این می رسد، همه از بركات این شب و هدایت قرآن است.

برای اینكه تأثیر این شب عزیز در پیشرفت اهداف انسانی و ترقّی جامعه بشری آشكار شود، موفقیت های بزرگ و حركت ها و جهش هایی را ـ كه تحت تأثیر تعالیم آزادی بخش قرآن در علم و صنعت و تمدّن در طول چهارده قرن، نصیب انسان شده است ـ در نظر بگیریم و با زندگی كم تحرّك و خاموش و كم نور پیش از آن مقایسه كنیم تا معلوم شود چگونه جنبش و نهضت اسلام و قیام مسلمین و رسالت پیامبر بزرگ خدا محمّد بن عبدالله (صل الله علیه و آله وسلم) مبدأ اصلاحات، جنبش ها و انقلاب های آزادی خواهانه و مترقّی گردید و كاروان بشریت را با سرعت و شتاب روزافزون، هرچه بیشتر به پیش برد و این آدمیزاد را كه صدها قرن بود با كندی و سستی و ناتوانی گام برمی داشت، در ظرف چهارده قرن به كجا رسانید و دامنه فكر و اندیشه او را از حدود زمین و ماه و كرات درگذرانید.

آری، قرآن افكار را دگرگون كرده و شخصیت انسان را محترم شمرد؛ و حقوق بشر را با صراحت اعلام كرد و پرستش افراد را محكوم كرده و قدرت های شخصی را درهم شكست؛ و هیئت حاكمه را محدود و از آن تجمّلات، تبذیرها، امتیازات و حیف ومیل بیت المال و غارت دسترنج مردم بازداشت و برای همه، حقوق مدنی متساوی قرار داد.

پس، شب قدر از فرصت های بسیار ارزنده و مغتنم است و ما باید این شب را برای تفكّر در اوضاع اسلامی و توجّه بیشتر به تعالیم قرآن مجید غنیمت بدانیم و به مقدار ارتباط خود با قرآن و احكام آن، كاملاً رسیدگی كنیم.

باید از لیالی متبرّكه «احیاء» ـ كه در فضیلت آن و شب زنده داری و عبادت در آن در كتب دعا و حدیث، اخبار بسیار وارد شده ـ استفاده كنیم. شب های قدر شب هایی است كه هر شخصی در آن به در خانه خدا برود، به سعادت حضور معنوی و لذّت تقرّب نایل می شود.

قرآن، شب قدر را «لیلة مباركة» خوانده و در شأن آن یك سوره نازل شده و شرافت آن شب، از هزارماه بیشتر است.

تعیین شب قدر

هرچند در تعیین شب قدر اختلاف است، ولی قول معتمد و محقّق ـ كه از روایات معتبره گرفته شده ـ این است كه از شب «نوزدهم» و «بیست و یكم» و «بیست و سوّم» ماه رمضان بیرون نیست و به احتمال قوی ـ كه برخی از احادیث هم مثل «روایت جهنی» مؤید آن است ـ شب قدر، شب بیست و سوم است و از برخی اخبار دیگر استفاده می شود كه هریك از این سه شب «شب قدر» است.

حكمت پنهان بودن شب قدر

به هرحال اگر به طور یقین، شب قدر معلوم نشود، نهان بودن آن متضمّن حكمت و مصلحتی بوده و ممكن است آن مصلحت این باشد كه مسلمانان تمام شب های این ماه، یا لااقل این سه شب را در عبادت و پرستش خدای تعالی و تلاوت قرآن و آموختن معارف، حقایق و تعالیم آن، بیشتر اهتمام نمایند و سراسر ماه را «ماه قرآن» قرار دهند و در شب های «نوزدهم» و «بیست و یكم» و «بیست و سوّم»، در توبه و استغفار و اصلاح احوال و خواندن قرآن و دعا، جِدّوجَحد بلیغ نمایند و تا صبح بیدار باشند.

نكته دیگری كه در پنهان ماندن شب قدر به نظر می رسد، این است كه اگر این شب با این همه قدر و منزلت، مشخّص و شناخته شود، بسیاری از مردم به عبادت در آن اكتفا كرده و از فیض توجّه و دعا در سایر شب ها باز می مانند و بسا كه سبب غرور یا عجز بعضی شود؛ درحالی كه چون پنهان و نامشخّص است، مؤمنان در تمام شب هایی كه طرفِ احتمال است به ذكر الهی و توبه اشتغال می ورزند و از بركات و ثواب های بیشتری مستفیض شده و به واسطه تمرین زیادتر، ملكات فاضله در آنها راسخ تر می شود.

تجدید عهد با ولی امر

ازجمله وظایف مهم در این شب ها، تجدید عهد با ولی امر، حضرت بقیة الله (عج) و خواندن دعای معروف: «اَللَّهُمَّ كُنْ لِوَلِیكَ…» می باشد؛ زیرا شب قدر به آن حضرت تعلّق خاص دارد و در آن شب ملائكه بر آن بزرگوار نازل می شوند و تمسّك به قرآن و عترت و كتاب مبین و امام مبین هم اقتضا دارد كه در شب قدر، مؤمنان به ثقلین؛ قرآن مجید و آخرین امامِ عدالت گستر و بقیة عترت هادیه و مصداق حقیقی ﴿ثُمَّ أَوْرَثْنَا الْكِتَابَ الَّذِینَ اصْطَفَینَا مِنْ عِبَادِنَا﴾ یعنی به حضرت حجّة بن الحسن العسكری ـ روحی و ارواح العالمین له الفداء ـ تمسّك نموده و بدانند كه به تصریح اخبار متواترة ثقلین، امن و نجات از ضلالت و گمراهی، فقط در سایة تمسّك به قرآن و عترت حاصل می شود و برای نجات از این همه انحرافات و سرگردانی های گوناگون، راهی جز توسّل و تمسّك به هدایت «قرآن و عترت» نیست.

مطالب مرتبط را از لینک های زیر پیگیری نمایید:

روزه و آموزش آزادی